Redactie Radio Centraal Rotating Header Image

Klimaatzaak: wordt vervolgd … in 2023

Share

Activisten en burgers startten in 2014 een rechtzaak tegen de Belgische overheden om die te verplichten de klimaatwijziging meer doortastend aan te pakken. In juni 2021 werden de klagers in het gelijk gesteld. Toch komt er een nieuwe rechtzaak. Pas in 2023, maar toch sneller dan verwacht, zegt Francesca Vanthielen van Klimaatzaak.

Francesca Vanthielen: “Vorig jaar oordeelde de rechter inderdaad dat de overheden onvoldoende actie nemen om de klimaatdoelstellingen te halen. De rechter liet echter na om reductiedoelstellingen op te leggen, waardoor er niets is gebeurd. Daarom hebben we besloten om in beroep reductiedoelstellingen te bekomen.”

“In Nederland heeft de rechter wel reductiedoelstellingen opgelegd. In Duitsland niet, maar daar is men wel in actie geschoten en is er een nieuw ambitieus klimaatplan opgesteld. In ons land wijzen de overheden naar elkaar.”

Continue reading →

Haven en polderbewoners: een Verbond voor de Toekomst

Share

Deze week kwam het na enkele decennia verbeten conflicten tot een principeakkoord tussen alle partijen betrokken bij de uitbreiding van de haven in het poldergebied: bewoners, landbouwers, het havenbedrijf, de overheden en de natuurverenigingen. Vier jaar geleden lag er al een voorstel van Ben Weyts op tafel waarin de landbouwers hun belangen te weinig terugvonden, waarop ze naar de Raad van State stapten.

Intussen ging het dossier naar minister van erfgoed Matthias Diependaele. Hij stelde als bemiddelaar Freddy Aerts aan, die door zijn voorgeschiedenis ook het vertrouwen van de burgerbewegingen geniet. Onder zijn begeleiding konden de onderhandelingen leiden tot het huidige akkoord, een Verbond voor de Toekomst.

Een paar punten uit het akkoord: er komt geen Saeftinghedok (“een prestigeproject eerder dan een economische noodzaak”, zo Denis Malcorps van Doel 2020, met wie we belden). Wel komt er een in- + uitbreiding van het Deurganckdok. Dat zou voldoende extra capaciteit opleveren. Doel en de omliggende gehuchten blijven gespaard. De details over natuurcompensatie, en de gevolgen daarvan voor de verspreide bewoning, moeten nog uitgewerkt worden. Ook komt er een waterverbinding voor Doel. Het is nog niet duidelijk of dat dan een halte van de waterbus wordt, of dat het oude veer tussen Doel en Lillo weer in gebruik genomen zal worden.

Denis Malcorps is een paar jaar geleden uit Doel naar Ouden Doel verhuisd, omdat hij de stress van het elk weekend opnieuw weerkerende vandalisme niet meer verdroeg. De politie kwam steevast te laat om de daders te vatten. Er werd in het dorp ook zo’n twintig keer brand gesticht. Doel werd door Beveren, waar het officieel bij hoort, behoorlijk in de steek gelaten. Het is een beetje wrang dat de dag na het bekendmaken van het akkoord in de pers verscheen dat Beveren toestemming gaf voor een tweedaags dancefestival, midden in ‘het verlaten dorp Doel’. Dat lijkt niet echt op een goed begin voor het opbouwen van een fijne verstandhouding met de resterende – en toekomstige – bewoners. Zij hopen dat het festival nog wordt afgelast, of dat ze tenminste duidelijke garanties krijgen dat het publiek niet aan het vernielen slaat.

Voor een fusie tussen de havens van Antwerpen en Zeebrugge pleitte Doel 2020 al heel lang. Op deze manier kan er efficiënter gewerkt worden met de beschikbare ruimte. Hoe dat concreet zal verlopen, is nog niet uitgewerkt. Denis Malcorps: “Het enige onmiddellijke resultaat is dat er nu op internationale beurzen één standje staat, in plaats van twee.”

1) Herbeluister het interview:

2) Voor de volledige voorgeschiedenis: lees & herbeluister de special over Doel van acht jaar geleden.

Fundament

Share

Interview met Koen Wynants over de werking van Fundament, naar aanleiding van hun opendeurdag

Protest aan banden: Poetin in Antwerpen

Share

In Vlaanderen wordt het steeds moeilijker om een mening publiekelijk te laten horen. In Antwerpen moeten manifestaties minstens drie weken op voorhand aangevraagd worden, waarna ze  gebannen worden van de belangrijkste stedelijke pleinen. Ook in Gent werden al GAS-boetes uitgedeeld. Thomas Goorden  kreeg na een Critical Mass Bike Ride vorige zomer een GAS-boete . “Ik had al gehoord van anderen die hetzelfde overkomen was, dus dat leek mij een goede gelegenheid hier iets mee te doen.”

Volgens Goorden gaat de stad Antwerpen haar boekje te buiten. “De overheid kan inderdaad wel vragen dat manifestaties gemeld worden, dat  gebeurt ook elders. Het probleem in Antwerpen is dat gevraagd wordt om de melding drie weken vóór het evenement te doen. Dat zorgt ervoor dat je niet op de actualiteit kan reageren, wat problematisch is. Dat was het geval vorige zomer, toen twee kinderen doodgereden waren in de Lange Leemstraat (nadat schepen Koen Kennis de verkeersregeling had laten aanpassen, nvdr). Wat ook gebeurt is dat de aanvragers van een manifestatie uitgenodigd worden voor een gesprek, en daar wordt dan druk uitgeoefend op die mensen.

Dat kan allemaal niet. De grondwet stelt dat er recht is op vereniging en protest. Dat mag onderworpen worden aan politiewetten, maar er mogen geen onredelijke beperkingen opgeworpen worden, en dat gebeurt ondertussen in Antwerpen wel. Bovenop de meldplicht van drie weken mag je geen protesten meer houden op de Grote Markt, Meir, Astridplein …  Er wordt opgemerkt dat je in Rusland niet meer op het Rode Plein mag staan, en met en wit blad als protest kunt opgepakt worden, maar in Antwerpen is dat dus ook zo.”

Eind april komt de GAS-boete-zaak van Thomas Goorden voor: “Ik zal proberen een pre-judiciële vraag bij het grondwettelijk hof uit te lokken, dus de rechter erop opmerkzaam te maken dat dit een zeer belangrijk onderwerp is, dat het advies van het Grondwettelijk Hof verdient.”

Els Schelfhout: “De regering organiseert zelf het racisme zelf”.

Share

Staatssecretaris voor Asiel en Migratie Sammy Mahdi (CD&V) besliste om vier gesloten asielcentra te laten bijbouwen om uitgeprocedeerde asielzoekers vast te houden vóór hun deportatie naar het land van Oorsprong.  Voormalig CD&V-senator Els Schelfhout, ook actief bij VLOS, is niet te spreken over de beslissing.

Els Schelfhout: “Sommigen zijn hier al meer dan tien jaar en kunnen niet terug. De evaluatie van de migratiedossiers is een Russische roulette-dosier want er zijn geen duidelijke regularisatiecriteria. We vragen al jaren dat er een onafhankelijke regularisatiecommisie zou opgericht worden. Honderden Afghanen zien momenteel hun dossier afgewezen terwijl toch niet kan ontkend worden dat de situatie in Afghanistan verschrikkelijk is met hongersnood, executies en mishandelingen. Die zullen dus terecht komen in de gesloten centra van de staatssecretaris.”

“De vluchtelingen worden ook gecriminaliseerd. De misdaad die die mensen hebben begaan is dat ze geen wettelijke verblijfsvergunning hebben, of dat ze zwart werk doen. Werken is de enige manier voor hen om in hun levensonderhoud te voorzien. Ik ken mensen die clandestien werken in knelpuntberoepen in dienst van lokale overheden.”

“Men wil nu dus 100 miljoen uitgeven om gesloten centra op te zetten, die dan ook nog eens 138 duizend euro per dag zullen kosten, terwijl het aantal uitzettingen niet stijgt.”

Het contrast tussen de behandeling van de Afghaanse en Afrikaanse vluchtelingen contrasteert scherp met dat van de Oekraïense. “Het onderscheid tussen de verschillende groepen vluchtelingen, de ‘goede’ uit Oekraïne en de ‘minder goede’ uit Azië of de hoorn van Afrika, met een andere godsdienst, is onacceptabel. Men heeft het ‘Vlaams Belang’ niet meer nodig om het racisme te organiseren, men doet het zelf.”

Schelfhout zegde haar CD&V-lidmaatschap op: “CD&V noemt zich een centrumpartij, maar ik stel vast dat een belangrijke vleugel zeer sterk naar rechts neigt.”

City Pirates

Share

Gesprek met Michiel De Visschere van City Pirates naar aanleiding van hun Grote Parade

 

Oekraïne

Share

We spraken met Jürgen Kräftner, die nu een kwart eeuw in Oekraïne woont op één van de coöperatieve boerderijen van het Europese netwerk Longo maï. De regio ligt in het zuidwesten, dicht bij de Hongaarse en Roemeense grens, zo’n 600 km verwijderd van het oorlogstoneel. Er zijn honderdduizenden vluchtelingen aanwezig, waarvan de overgrote meerderheid zo snel mogelijk terug naar huis wil en dus niet verder naar Europa wil doorreizen. In het dorp zijn een gemeenschapscentrum en een kleuterschool omgevormd tot opvang voor gevluchte kinderen.

De boerderij van Longo maï in Oekraïne is daar al dertig jaar en is grondig lokaal verankerd. Sinds het uitbreken van het conflict, nu acht jaar geleden, zijn er in Oekraïne heel wat kleinschalige hulpinitiatieven ontstaan. Longo maï kan zich nu uiterst nuttig maken door via hun Europees netwerk grote buitenlandse hulporganisaties, die het terrein niet kennen, met deze lokale initiatieven in contact te brengen, zodat ze hun hulp efficiënt op de juiste plaats kunnen krijgen.

Volgens Jürgen zou Rusland vijf keer zo veel manschappen en materiaal nodig hebben om heel Oekraïne te bezetten. De weerstand onder de bevolking is solide. Het afstaan van een deel van het grondgebied is voor hen absoluut niet acceptabel. Hij hoopt dat de aandacht voor Oekraïne ook na het conflict blijft standhouden. Er zal dan enorm veel hulp nodig zijn bij de wederopbouw, zowel fysiek als psychisch.

1) Herbeluister het interview:

2) Herbeluister de special over Longo maï uit 2014, toen het conflict in Oekraïne net begonnen was.

welKOM OP STRAAT

Share

Van 16 tot 22 mei loopt in de stad Antwerpen een actieweek onder de noemer welKOM OP STRAAT. Alle mogelijke buurtcomités, organisaties, vzw’s … die op de één of andere manier de stad graag beter zien functioneren, zouden in de loop van die week hun eigen ding doen, waarna er op zondag 22 mei een gemeenschappelijke parade volgt.

In onze studio: Marlies Lenaerts van Recht op Lucht.

 

Kaaien: verkeersluw of expressweg?

Share

De heraanleg van de Antwerpse kaaien is volop aan de gang en daarbij valt vooral de gedaanteverwisseling van de voormalige parkeerzone  op. Minder bekend is dat ook de kaaiweg zal aangepakt worden.
Bewonersgroep Kaailink vreest dat het stadsbestuur zich niet aan eerder gemaakte afspraken wil houden en de doorgang van autoverkeer als prioriteit stelt. In een petitie wordt opgeroepen om van de kaaien geen expresweg te maken. 

Iris Vandewalle van Kaailink legt uit: “In 2008 is een Participatiecharter afgesloten tussen de stad en en een aantal burger- en middenstandsverenigingen, waarin afgesproken werd om de kaaiweg verkeersluw te maken zodat de stad weer verbonden zou worden met de Schelde.”

Plannen
Tijdens een voorstelling over de heraanleg van de kaaien in januari wilde schepen Annick De Ridder niets kwijt over wat met de kaaiweg zal gebeuren, behalve dat ‘opties onderzocht worden’.

Iris Vandewalle: “Midden vorig jaar gingen we op zoek naar plannen en we vonden er enkel met tunnels. Zo was er  een variant met een tunnelsleuf van 800 meter ter hoogte van het Steen en de Suikerrui, en een andere met een sleuf van 200 meter. Informeel horen we dat de 800-meter-sleuf afgevoerd is en dat verder gewerkt wordt aan het 200-meter-scenario. Die versie overkapt de Via Sinjoor (het  shopping/wandel-tracé van het Centraal station naar Schelde, nvdr) voor de toeristen, maar is geen connectie voor de Antwerpenaars naar de Schelde. Tenzij we allemaal aan de Suikerrui oversteken …” Continue reading →

Global Strike for Future

Share

We belden met Jakob Cleymans van Fridays for Future Antwerpen over hun organisatie en de internationale klimaatstaking op 25 maart.

 

Nieuwkomers en het klimaat

Share

Omar Nahas, afkomstig uit Syrië, woonde al lang in ons land (en daarvoor nog langer in Nederland) toen de oorlog in zijn land uitbrak. Hij ging zich actief inzetten voor de vele Syrische nieuwkomers. Zo was hij de bezieler van het initiatief Tafels van Vrede, een groep nieuwkomers uit het Midden-Oosten die allerlei initiatieven ontplooien voor de eigen groep, en die ook sterk inzet op ontmoeting met anderen.

Omdat Omar ook bij andere sociale vraagstukken betrokken is, merkte hij op dat de diversiteit in veel actiegroepen te wensen over laat, overigens meestal tot grote frustratie van die actiegroepen zelf. Vandaar dit nieuw initiatief: een wandeling in het teken van de duurzaamheid, waarbij een nieuwkomer praat met een ‘oude Belg’ over thema’s die daarmee te maken hebben. De wandeling kadert binnen de activiteiten van het initiatief Taalsleutels, dat dit jaar in het teken staat van het klimaat.

 

Buurtcomité Lange Beeldekensstraat

Share

Te gast in onze studio: Sim Coddé van het betreffende buurtcomité, dat sinds een paar jaar ijvert voor een qua luchtkwaliteit ambitieuzere heraanleg van hun straat. Historiek & actualiteit hier te herbeluisteren, en ook terug te vinden op hun website.

Verantwoordelijk bankieren: de kleintjes nemen het voortouw

Share

fairfin.be

Het tweejaarlijks ‘Bankwijzer‘-rapport over het investeringsbeleid van de Belgische banken is uit. De kleinere spelers doen het veel beter dan de Belgische grootbanken.

Jozef Vandermeulen van FairFin, dat de Bankwijzer opstelt: “Het geld op onze rekeningen staat niet stil en wordt door de banken geïnvesteerd en er worden projecten mee gefinancierd. Het beleid van de banken is dus belangrijk. FairFin beoordeelt dat beleid op tien thema’s: op transparantie, klimaatbeleid, respect voor mensen- en arbeidsrechten, gendergelijkheid enzovoort.”

Klein is fijn

Jozef Vandermeulen: “De vier grootbanken (KBC, Belfius, ING en BNP Paribas) doen het iets beter dan in de vorige editie, maar het kan nog veel beter. Ze beginnen wel te erkennen dat ze iets aan hun beleid moeten doen, maar het blijft vaag. Als het erop aankomt worden er geen knopen doorgehakt en blijven ze bijvoorbeeld steenkoolprojecten financieren.”

“De kleinere banken nemen het voortouw: VdK bank, bijvoorbeeld, heeft haar beleid herzien en heeft besloten alle fossiele brandstoffen uit te sluiten. Ook Argenta scoort goed. Kleinere banken investeren meer lokaal en voeren daardoor een strenger beleid. De grootbanken zelf stellen dat het voor hen moeilijker is om een ethisch beleid te voeren, maar ze hebben veel meer middelen, mensen en ook macht om eisen te stellen, dus is het eigenlijk gemakkelijker voor hen. Door hun grotere impact op de maatschappij hebben ze ook veel meer verantwoordelijkheid en zou men dus net van hen een strenger beleid mogen verwachten.” Continue reading →

Reuzenhuis in Antwerpen

Share

Erik Boon en Patrick De Cock (foto:RC)

Het Reuzenhuis landt in Antwerpen. Van 11 tot 22 maart kan je als volwassene op de  Nieuw Zurenborg-site ervaren hoe de wereld er voor een driejarige uitziet. Zo worden ouders bewust gemaakt van veiligheidsrisico’s thuis.

Erik Boon van de Gezinsbond die het initiatief nam  en en Patrick De Cock van het antigifcentrum zijn te gast in de studio en doen het allemaal uit de doeken.

De Oekraїne-oorlog en de Europese defensie-strategie: Sven Biscop (UGent)

Share

foto: voice of America via wikipedia (public domain)

We bellen UGent-professor Sven Biscop over de oorlog in Oekraїne, drie dagen na de Russische inval. Hij is gespecialiseerd in internationale politiek en defensie.

“De Europese legers moeten ineengeschoven worden. Vernippering en geldverspilling moeten eruit”

Sven Biscop:De meeste analisten hadden wel een Russische militaire actie verwacht, maar dachten dat die zich zou beperken tot het oosten van het land.

RC: Zijn we nu teruggekatapulteerd naar (pre-perestrojka) 1985?
Sven Biscop: “Ja, doordat de relaties met Rusland tot een minimum zullen teruggeschroefd worden. We zullen meer moeten investeren in onze eigen defensie. Anderzijds is dit geen terugkeer naar de koude oorlog zoals in 1985  omdat we nu ook China, en in feite ook de Europese Unie, hebben als onafhankelijke spelers. Het huidige dispuut is niet bepalend voor alles wat er in de wereld gebeurt, zoals dat vroeger wel zou geweest zijn.”

RC: De economische banden met Rusland zijn toch ook veel sterker dan ze destijds waren? De handel met de EU bedraagt 80 miljard euro per jaar, ondanks de sancties. 35 van de bedrijven van de Franse beursindex zijn actief in Rusland en 500 Franse bedrijven stellen er 160 duizend mensen te werk.
SB: “Inderdaad. Destijds was de Sovjet-Unie ontkoppeld van de (kapitalistische) wereldeconomie (via de Comecon, nvdr), behalve op het vlak van energie. Nu is de Russische economie meer verweven met de rest van de gemondialiseerde economie, maar toch veel minder dan bijvoorbeeld China. Het gevolg van die toegenomen verwevenheid is dat de sancties ook ons pijn zullen doen.”

RC: Er wordt vooral gesproken over gas en aardolie, maar Oekraïne is ook sterk verbonden met de ‘Europese waardeketen’ en meer specifiek het Duits economisch systeem, door de levering van goedkope arbeidskrachten, al dan niet indirect via Polen. Hoe zal zich dat uitspelen?
SB: “Het hangt ervan af wat Poetin nastreeft. Wil hij gans Oekraïne in handen krijgen of een stuk in het oosten bezetten? Dat zal bepalen hoeveel mensen naar het buitenland zullen vluchten. Die vlucht naar het westen is een kost voor ons, maar we moeten die solidariteit wel opbrengen, vind ik.” Continue reading →